Άγιος Νικόλαος Βελιμίροβιτς – Πού είναι ο Χριστιανισμός;
Πού είναι ο Χριστιανισμός; Αυτό είναι το πρώτο ερώτημα. Η απάντησή μου είναι η εξής: Μόνο όπου υπάρχει πόνος. Όταν το λέω αυτό, δεν μιλάω μόνο για άδικο πόνο, αλλά και για άξιο πόνο. Γιατί κάθε πόνος καθαρίζει και εξευγενίζει. Το πόνο για δικαιοσύνη είναι πάντα πόνος που προκαλείται από άλλους, και το πόνο για αδικία είναι πάντα πόνος που προκαλείται από εμάς τους ίδιους. Ο δίκαιος άνθρωπος υποφέρει πάντα, είτε για εκείνους που έζησαν πριν από αυτόν είτε για εκείνους που θα ζήσουν μετά από αυτόν. Η αιτία του πόνου ενός δίκαιου ανθρώπου βρίσκεται έξω από αυτόν. η αιτία του πόνου ενός κακού ανθρώπου βρίσκεται μέσα του. Όπως ακριβώς ο πόνος ενδυναμώνει τον δίκαιο άνθρωπο στην καλοσύνη του, έτσι και αποδυναμώνει τον κακό άνθρωπο στην κακία του.
Ένας άνθρωπος που δεν έχει υποφέρει ποτέ, ούτε στην ψυχή ούτε στο σώμα του, δεν ήταν ποτέ Χριστιανός. Η ιστορία του Χριστιανισμού είναι η ιστορία του πόνου σε όλες τις μορφές του. Η Εκκλησία έχει υποφέρει από διωγμούς ή από εύνοιες του Κράτους· από εξωτερική τυραννία ή από εσωτερική υπερηφάνεια· από φιλοσόφους ή από τρελούς· από φανατικούς ή αποστάτες· από εξωτερικά ή εσωτερικά εμπόδια. Ολόκληρη η ιστορία της Εκκλησίας είναι συνυφασμένη με βάσανα, αμαρτωλών και αγίων. Οι αμαρτωλοί υπέφεραν διαπράττοντας αμαρτίες, οι άγιοι δια της παρατήρησής τους. Δεν ήταν μόνο ο Ιούδας που υπέφερε εξαιτίας της μεγάλης αμαρτίας του, αλλά και πολλοί άλλοι, χθες και σήμερα, που έχουν συνειδητοποιήσει το μέγεθος της αμαρτίας τους. Όσο για τον Ιούδα, νομίζω ότι η ψυχή του ήταν πολύ κοντά στον Χριστιανισμό την εποχή που υπέφερε τις αγωνίες της μεταμέλειας. Και ο Απόστολος Παύλος υπέφερε απλώς και μόνο στη θέα της ειδωλολατρίας της Εφέσου και της ανηθικότητας της Κορίνθου. Υπέφερε επίσης όταν, σε ένα πνευματικό όραμα, είδε τα βάσανα του πλάσματος στον τοκετό.
Όλες οι μεγάλες ψυχές, τόσο στους παγανιστικούς χρόνους όσο και στους χριστιανικούς χρόνους, προτίμησαν να παραμείνουν στη μελαγχολική τους μοναξιά (Όμηρος, Ηράκλειτος, Ορφέας, Πυθαγόρας, Πλάτωνας, Βιργίλιος, Σενέκας, Βασίλειος, Δάντης, Άγιος Βερνάρδος). Όταν ρώτησα έναν από τους μαθητές μου: «Πώς φαντάζεστε τους μεγάλους Πατέρες της Εκκλησίας;» απάντησε: «Ως ανθρώπους που δεν χαμογελούν ποτέ», και δεν φέρθηκα αντίρρηση σε αυτή την απάντηση. Πράγματι, είναι πολύ δύσκολο για εμάς να συνδέσουμε ένα χαμόγελο με το στόμα του Χρυσοστόμου, του Αθανασίου ή του Νοξ. Όπως ακριβώς είναι εξίσου δύσκολο για εμάς να διαχωρίσουμε το χαμόγελο από τα χείλη του ιερέα του Διονύσου. Αλλά να το θέμα: όπως μεγάλοι άνδρες έχουν εκφράσει τον Χριστιανισμό με ηθικούς και δογματικούς τύπους, έτσι και άλλοι τον έχουν εκφράσει σε στίχους, με χρώματα, σε ξύλο ή σε πέτρα. Ο Δάντης, ο ντα Βίντσι, ο Μιχαήλ Άγγελος και οι μεγάλοι κατασκευαστές του Καθεδρικού Ναού της Ρεμς, της Παναγίας των Παρισίων και του Αβαείου του Γουέστμινστερ έζησαν, όπως είναι γνωστό, στην ίδια μυστική μελαγχολία με τους πρώτους Πατέρες της Εκκλησίας. Τέτοιοι ήταν και οι μεγάλοι σύγχρονοι εκπρόσωποι του Χριστιανισμού: ο Μπάτλερ, ο Λαμεναί, ο Σολοβίεφ, ο Νιούμαν. Τέτοιοι, τέλος, ήταν και οι μεγάλοι εκπρόσωποι του Χριστιανισμού στη λογοτεχνία: ο Τολστόι, ο Ντίκενς και ο Ντοστογιέφσκι.
Δεν υπήρξε ποτέ άγιος στον κόσμο που να ήταν ευτυχισμένος στη σκιά των αμαρτιών των διπλανών του. Γιατί πρέπει όλες οι μεγάλες ψυχές να είναι μελαγχολικές; Επειδή οι μεγάλες ψυχές υποφέρουν πάντα από τα βάσανα των συνανθρώπων τους. Όσο σκοτεινή όμως κι αν είναι η μελαγχολία μιας αγνής χριστιανικής ψυχής, δεν είναι ποτέ πιο σκοτεινή από τα σύννεφα μέσα από τα οποία διαπερνούν οι ακτίνες του ήλιου. Η χριστιανική αισιοδοξία, όπως ο μακρινός ήλιος του σύμπαντός μας, διαπερνά αυτά τα μελαγχολικά καλύμματα που περιβάλλουν τις δίκαιες και πονεμένες ψυχές της γης. Έτσι, ο Χριστιανισμός δεν είναι ένα φως που θαμπώνει με τη λαμπρότητα των ακτίνων του που ακτινοβολούν, αλλά μάλλον ένα απαλό και τρυφερό φως που περνάει μέσα από τα σύννεφα για να συναντήσει και να χαιρετήσει τις μαραζωμένες ψυχές μας. Υπάρχει χριστιανικό πνεύμα μεταξύ των ευρωπαϊκών λαών που αγωνίζονται αυτή τη στιγμή; Αυτό είναι το ερώτημα. Ναι, φίλε μου, λέω ναι. Όσο παράδοξο κι αν φαίνεται, υποστηρίζω ότι σε αυτόν τον πόλεμο, όπου δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι σκοτώνονται κάθε μέρα, το χριστιανικό πνεύμα είναι πιο εμφανές από ό,τι στην ειρήνη του χθες.
«Άγιος Νικόλαος Βελιμίροβιτς – Χριστιανισμός και Πόλεμος Α΄ / Γ΄»….
YΓ 20 Ιουλίου μια μέρα που σημαδεύθηκε από πόνο..
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου