Δευτέρα 16 Νοεμβρίου 2026

Άγιος Παύλος Σερβίας, ένας πατριάρχης που ζούσε αυτό που κήρυττε.

 

Παύλος Σερβίας_Павел Сербский_Pavle of Serbia_-206818.pὉ λαὸς ἵσταται διὰ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ Συναξαρίου.
Συναξάριον
Τῇ ΙϚʹ τοῦ μηνὸς Νοεμβρίου μνήμη τοῦ ἁγίου Ἀποστόλου καὶ Εὐαγγελιστοῦ Ματθαίου. ὃς καὶ ἀνεκηρύχθη Προστάτης τῶν Τελωνειακῶν Ὑπαλλήλων (60)
Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ Ὁσίου Φουλβιανοῦ, πρίγκηπος τῆς Αἰθιοπίας, ὑπ᾿ αὐτοῦ τοῦ Ἀποστόλου καὶ Εὐαγγελιστοῦ Ματθαίου βαπτισθέντος καὶ Ματθαίου ἐπονομασθέντος.
Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τῆς ἁγίας ἐνδόξου παρθενομάρτυρος Ἰφιγενείας, τῆς ἐν Τοκάτῃ (αρχαία Εὐδοκιάδα) τοῦ Πόντου (68)

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ Ὁσίου Σεργίου, τοῦ ἐν Μαλοπινέγκᾳ τῆς Ῥωσίας (1585)
Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ οἱ Ἅγιοι νεο-ἱερομάρτυρες· Ἀνανίας Boikov, Μιχαήλ Μπολντάκοφ, Θεόδωρος Kolerov ( 1929), Βασίλειος Ἀρχάγγελσκ, Βικέντιος (Σμιρνόφ, ἐτελειώθη ἐν τῷ Μπουτοβο τῆς Μόσχας), Βασίλειος Sokolov, Βίκτωρ Voronov, Πέτρος Ορλένκοφ, Βασίλειος Ποκρόφσκι, Βλαντιμίρ Πισάρεφ, Σέργιος Kedrov, Νικολάι Πιατνίτσκι, Ἰωάννης Tsvetkov, Μακάριος Solovyov, Νικολάι Τροΐτσκι , Παντελεήμων (Arzhanykh) ηγουμ., Δημήτριος Spiridonov (1937), Ἀλεξάνδρος Παρουσνίκοφ, Κοσμά Πετριτσένκο, Σέργιος Stanislavlev διάκονος (1942)· καὶ οἱ Νεομάρτυρες ἐν Μπικόφσκι: ἱερομάρτυρες Ἰωάννης Καισαρείας, Πέτρος Κοσμίνκοφ, Διάκονος Συμεών Κρέτσκοφ (1937) καὶ Μάρτυρας Ευδοκία Σαφρόνοβα (1938), ὑπὸ τῶν ἀθέων μπολσεβίκων τελειωθέντες ἐν Ῥωσίᾳ

Πατριάρχης Παύλος – Ένας άνθρωπος ενώπιον του Θεού
ποίημα του Μάτιγια Μπέτσκοβιτς

Παύλος Σερβίας_Павел Сербский_Pavle of Serbia_DSC00641 (2)«Έζησε τη ζωή του σαν κάθε μέρα να ήταν η Ημέρα της Κρίσεως, και μιλούσε σαν κάθε λέξη να ήταν η τελευταία του.
Σε μια τόσο θορυβώδη εποχή κανείς δεν μίλησε πιο σιγά, αλλά ακουγόταν πιο μακριά·
κανείς δεν μίλησε λιγότερο από αυτόν, κι όμως είπε περισσότερα·
κανείς σε αυτή την αναίσχυντη εποχή δεν κοίταζε την αλήθεια κατάματα με ηρεμία περισσότερο από αυτόν.
Κανείς δεν προσκολλήθηκε στην επίγεια δόξα λιγότερο από αυτόν·
και κανείς δεν στόλισε τον εαυτό του με τόσο ακριβά κοσμήματα, αποφεύγοντας κάθε στολισμό.
Κανείς δεν ήταν πιο φυσικός σε τόσο αφύσικες συνθήκες,
κανείς δεν εδραίωσε την εξουσία του πιο απλά,
χωρίς περιττά λόγια και περιττές κινήσεις.
Κανείς δεν απάλλαξε τόσο πολύ τον λόγο του από κάθε τι περιττό,
κανείς δεν καθάρισε τόσο πολύ τον εαυτό του και την ψυχή του από κάθε ακαθαρσία,
και όμως είπε: «Είμαι ευτυχής που δεν είμαι αναμάρτητος».
Κανείς δεν βάδισε πάνω στη γη πιο ανάλαφρα,
κι όμως άφησε τόσο βαθιά ίχνη.
Κανείς δεν είχε μικρότερο ανάστημα,
κι όμως ήταν ορατός από τόσο μακριά.
Γι’ αυτό, ποτέ δεν υπήρξαν περισσότεροι άνθρωποι,
ούτε βαθύτερη σιωπή,
απ’ ό,τι στην κηδεία του. »

***

Άγιος Παύλος Σερβίας, ένας πατριάρχης που ζούσε αυτό που κήρυττε

Ο επίσκοπος Παύλος άφησε το στίγμα του και στην προσωπική ζωή του καθενός μας…
Ο Επίσκοπος σκεφτόταν συνεχώς τη Σωτηρία. Είχε στόχο, και στο σεμινάριο και στα μοναστήρια, και σε κάθε άλλο μέρος, να μεταφέρει το Ευαγγέλιο στους άλλους, να τους διδάξει την Ευαγγελική ζωή, δείχνοντάς τους πάντα προσωπικό παράδειγμα σε αυτό. Η προσπάθειά του αυτή φάνηκε περισσότερο μια φορά στο μοναστήρι του Ντέβιτς, όταν, βλέποντας το έργο των μοναχών που έκαναν με μεγάλη αυτοθυσία, την ανακαινισμένη εκκλησία και τα καταλύματα, εξήρε τις προσπάθειές τους και μετά είπε: Αν μπορούσαμε τώρα να ρωτήσουμε τον Άγιο Ιωαννίκιο τι θα έκανε, θα ενέκρινε τις προσπάθειές μας, αλλά πιστεύω ότι θα έλεγε, ότι η σωτηρία μιας ψυχής είναι πιο σημαντική από όλα αυτά τα κτίρια στο μοναστήρι, ακόμα και από τον ναό που βρίσκεται στον τάφο του.
(Αθανάσιος ιερομόναχος, Πρίζρεν)

Κατά την παραμονή του στην Ελλάδα για μεταπτυχιακές σπουδές, όποτε περνούσε το λεωφορείο έξω από Εκκλησία σηκωνόταν όρθιος για να κάνει τον σταυρό του. Σε ερώτηση αγιορείτη συνοδού του εξήγησε: Μα οι στρατιώτες, όταν συναντούν αξιωματικό σηκώνονται όρθιοι.

Ο πατριάρχης αρνούνταν πολλές φορές να πάρει και το μισθό του και αρκούνταν στη σύνταξη που είχε ως πρώην επίσκοπος Ράσκα και Πρίζρεν. Τα ρούχα του και τα παπούτσια του τα διόρθωνε μόνος…Του έμεναν και χρήματα από τη μικρή του σύνταξη τα οποία έδινε στους φτωχούς και σε άλλες αγαθοεργίες.
Διηγούνται κάποιοι ότι όταν οι ιεράρχες ζήτησαν το 1962 αύξηση μισθών, ο Παύλος -επίσκοπος τότε- είπε έκπληκτος: ’’Γιατί να γίνει αύξηση αφού δεν μπορούμε να ξοδέψουμε ούτε αυτά που έχουμε;

Τελειώνοντας κάποτε τη συνεδρίαση της Σερβικής Συνόδου, ξεκίνησε κατά τη συνήθεια του να πάει στον Εσπερινό στον Καθεδρικό Ναό. Βγαίνοντας είδε στο πάρκινκ ένα πλήθος από πολυτελή αυτοκίνητα και ρώτησε:
-Σε ποιόν ανήκουν αυτά τα αυτοκίνητα;
-Είναι των Επισκόπων πού ήρθαν για τη Σύνοδο, μακαριότατε, του απάντησαν.
–Ω, ο Θεός να τους φυλάει. Με τί θα κυκλοφορούσαν άραγε εάν δεν είχαν δώσει τη μοναχική υπόσχεση της ακτημοσύνης;

Όταν ο πατριάρχης Παύλος ήταν επίσκοπος Raska και Prizren είχε μόνο ένα αυτοκίνητο ένα Wartburg. Χρησιμοποιούνταν για τις ανάγκες της επισκοπής. Ο επίσκοπος Παύλος σπάνια ανέβαινε σε αυτό αφού πήγαινε περπατώντας. Μια φορά τον επισκέφτηκε ένας παλιός του γνώριμος από το θεολογικό σεμινάριο, ο επίσκοπος Ζicej Στέφανος και με ένα Peugeot ξεκίνησαν για κάποιες επισκέψεις στην επισκοπή. Όταν ο πατριάρχης ανέβηκε του είπε «Αδερφέ Στέφανε, πολύ ωραίο το Wartburg που έχεις».

Οι κάτοικοι του Βελιγραδίου συναντούσαν συχνά τον πατριάρχη Παύλο στο δρόμο, στο τραμ ή στο λεωφορείο.
Μια φορά ενώ περπατούσε επί της λεωφόρου Πέτρος ο Α΄, κατευθυνόμενος προς το πατριαρχείο, σταμάτησε δίπλα του μια Μερσεντές, τελευταίο μοντέλο. Στο τιμόνι ήταν ο ιερέας μιας πλουσιας βελιγραδινής ενορίας
-Μακαριώτατε, παρακαλώ επιτρέψτε μου να σας πάω όπου επιθυμείτε του λέει περιποιητικά
Ο πατριάρχης μόλις ανέβηκε ρώτησε:
-Πατέρα, ποιανού είναι αυτό το πολυτελές αυτοκίνητο;
-Δικό μου μακαριώτατε!
-Σταμάτα αμεσως! τον διέταξε ο πατριαρχης
Κατέβηκε έκανε ταπεινά το σημείο του σταυρου,τον ευλογησε και του είπε:
O Θεός να σε προστατεύει!

Κάποτε όταν τελείωσε το φαγητό, πήρε μια χαρτοπετσέτα και μάζευε τα ψίχουλα από μπροστά του. Μάζευε ήσυχα κάθε ψίχουλο και το έτρωγε. Οι παρευρισκόμενοι σοκαρίστηκαν κι όταν τον ρώτησαν τι κάνει, εκείνος απάντησε: «Εσείς παιδιά μου δεν ξέρετε τι σημαίνει πείνα και πόσα παιδιά σε όλο τον κόσμο πεινούν, κι εμείς πετάμε ψωμί από το τραπέζι και στους κάδους. Για κάποιους, με αυτά ζουν και δεν τα αφήνουν. «Κάθε φορά που βλέπεις ψίχουλα στο τραπέζι, να βλέπεις τα πεινασμένα παιδιά σε όλη την Αφρική και τον κόσμο».

***Παύλος Σερβίας_Павел Сербский_Pavle of Serbia_23234patriarch-pavle3rep-mati-Fevronija-velikaΣτο μαρτυρικό Κόσσοβο

Στις 29 Μαΐου 1957 εκλέγεται εις τον επισκοπικό θρόνο Ράσκας και Πρίζρεν (Κόσσοβο). Εις το Κόσσοβο και τα Μετόχια εις την περιοχή της Ράσκας, εις τον επισκοπικό αυτόν θρόνο θα υπηρέτηση σχεδόν 34 χρόνια. Την εποχή εκείνη, όταν εγίνοντο πολλά κατά της Εκκλησίας με την συγκατάθεσιν του Κράτους, ηναγκάσθη να αντιστέκεται εις διαφόρους επιθέσεις: με την καθαράν προσευχήν, με την συνετή καθοδήγησιν και τας κραυγαλέας προσκλήσεις. Την Ιεράν Σύνοδο της Σερβικής Εκκλησίας και το Κράτος ενημέρωνε συνεχώς ως προς τας επιθέσεις, αι οποίαι ελάμβαναν χωράν κατά των Σέρβων και κατά της περιουσίας της Σερβικής Εκκλησίας εις το Κόσσοβο και τα Μετόχια.
«Ελάμβανα τας προειδοποιήσεις να προσέχω τας τακτικάς αναφοράς μου προς την Σύνοδο, διότι αύται έφθασαν και εις τας χείρας της κρατικής εξουσίας, καθώς ήτο ολοένα και σαφέστερο ότι κάπου είχεν ήδη αποφασισθεί να μη είναι πλέον σερβικό το Κόσσοβο», θα σημειώση ο Πατριάρχης αργότερον.
Και ο ίδιος συχνά προσωπικώς εγίνετο θύμα. Καθ’ οδόν εγίνετο αντικείμενο προπηλακισμών, ύβρεων, βασανισμών. Εις τα λεωφορεία τον εδίωκαν βιαίως. Εις στάση λεωφορείου εις το Πρίζρεν κάποιος Αλβανός τον ράπισε με λύσσα χωρίς αιτία. Λόγω της βιαιότητας του ραπίσματος, το καλυμμαύκι και ο Επίσκοπος επήγαν εις αντίθετο κατεύθυνσιν! Ο αρχιερεύς εσηκώθη, επήρε το καλυμμαύκι, το έβαλε εις την κεφαλήν, με οίκτον κοίταζε τον επιτεθέντα και συνέχισε τον δρόμο του. Από το Πρίζρεν μέχρι το Βελιγράδι ταξίδευε πολλάκις εις τα βαγόνια με παράθυρα χωρίς κρύσταλλα, όπου το χιόνι σκέπαζε τα καθίσματα. Υπέφερε τα πάντα, χωρίς γογγυσμόν, φροντίζων πολύ περισσότερον δια την επαρχία του και τους άλλους, παρά δια τον εαυτόν του.
«Αυτόν τον επίσκοπο και πολύ μορφωμένο θεολόγο», σημείωσε ο γνωστός Ιστορικός της Τέχνης Ζ. Σ., «τον βλέπαμε πως από την σκαλωσιά, που σου σπάει τον λαιμό, επιδιόρθωνε τας στέγες των ναών ή τα κονάκια των μοναχών, ενώ στην έδρα της επαρχίας του δεν έχει αρχιεπισκοπικό μέγαρο, αλλά ένα κελί, χωρίς τηλέφωνο και χωρίς προσωπικό γραμματέα, μόνον με την γραφομηχανή εις το γραφείο, όπου ο ίδιος συντάσσει τας εκθέσεις, αναφοράς και επιστολάς γράφων εις το φθηνότερο χαρτί της αγοράς! Παντού υπάρχουν πλήθος ποιμαντικών απαντήσεων εις τας ερωτήσεις των πιστών: από τα πλέον απλά και πρακτικά θέματα μέχρι των πλέον πολύπλοκων και πνευματικών…».
Ιδιαιτέρα φροντίδα έδειχνε δια την Ιερατική Σχολή του Πρίζρεν, όπου ενίοτε έκαμνε διαλέξεις. Εκεί επεσκέπτετο συχνά τους μαθητάς ενδιαφερόμενος δια το ποίον εις τι θα βοηθήσει. Τας νύκτας σκέπαζε τους μαθητάς εις τον ύπνον των!

Ο μαρτυρικός ιεράρχης σαν επίσκοπος Ράσκας και Πριζρένης στο Κοσσυφοπέδιο υπέφερε τα πάντα, με την πίστη και την αδιάλειπτη προσευχή του. Το 1989, ξυλοκοπήθηκε από αρκετούς Αλβανούς νέους τόσο πολύ που σχεδόν 3 μήνες νοσηλεύτηκε στο νοσοκομείο. Ήταν τόσο βαθιά ποτισμένος με το ευαγγελικό πνεύμα της ταπείνωσης και της συγχώρεσης, που αρνήθηκε να ασκήσει δίωξη..
Παρέμεινε σιωπηλός, ακόμη και όταν οι κροατικές αρχές κατεδάφισαν την ορθόδοξη εκκλησία στο πατρικό του χωριό, στο οποίο βαφτίστηκε το 1914. 

Ἀπολυτίκιον
Ἦχος γ’.

Ἀπόστολε Ἅγιε, καὶ Εὐαγγελιστὰ Ματθαῖε, πρέσβευε τῷ ἐλεήμονι Θεῷ, ἵνα πταισμάτων ἄφεσιν, παράσχῃ ταῖς ψυχαῖς ἡμῶν.

Έτερον Ἀπολυτίκιον
Ἦχος γ’. Θείας πίστεως.

Θείας ἤκουσας, φωνῆς τοῦ Λόγου, καὶ τῆς πίστεως, τὸ φῶς ἐδέξω, καταλείψας τελωνείου τὸν σύνδεσμον ὅθεν Χριστοῦ τὴν ἀπόρρητον κένωσιν, εὐηγγελίσω Ματθαῖε Ἀπόστολε. Καὶ νῦν πρέσβευε, δοθήναι τοὶς σὲ γεραίρουσι, πταισμάτων ἱλασμὸν καὶ μέγα ἔλεος.

Απολυτίκιον
Θείας πίστεως. Ἦχος γ΄.

Θείοις νάμασι ἐγαλουχήθης, καὶ Χριστοῦ ἐγένου μύστις, τῷ Ἀποστόλου Ἀνδρέου βαπτίσματι, ἐν παρρησίᾳ πολλῇ, Ἰφιγένεια, ὁμολογίᾳ Χριστοῦ ἐμαρτύρησας. Μάρτυς ἔνδοξε, Χριστὸν τὸν Θεὸν ἱκέτευε δωρήσασθαι ἡμῖν τὸ μέγα ἔλεος.

Κοντάκιον
Ἦχος δ’. Ὁ ὑψωθεὶς.

Τοῦ τελωνείου τὸν ζυγὸν ἀποῤῥίψας, δικαιοσύνης τῷ ζυγῷ προσηρμόσθης, καὶ ἀνεδείχθης ἔμπορος πανάριστος, πλοῦτον κομισάμενος, τὴν ἐξ ὕψους σοφίαν· ὅθεν ἀνεκήρυξας, ἀληθείας τὸν λόγον, καὶ τῶν ῥᾳθύμων ἤγειρας ψυχάς, καθυπογράψας, τὴν ὥραν τῆς κρίσεως.

iconandlight.wordpress.com

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου