Πέμπτη 12 Νοεμβρίου 2026

Οἱ πειρασμοὶ τῶν φίλων καὶ τῶν ἐχθρῶν τοῦ Θεοῦ.

Ἀπὸ τὸ βιβλίο: Κωνσταντίνου Καρακόλη, Ἀνθολόγιο ἀπὸ τὴν ἀσκητικὴ ἐμπειρία τοῦ Ἁγίου Ἰσαάκ του Σύρου. Ἐκδόσεις «Ὀρθόδοξος Κυψέλη», σελ. 120. 
Ἐδῶ θὰ ἀναφέρω τοὺς πειρασμοὺς ποὺ προέρχονται ἀπὸ τὸ πνευματικὸ ραβδὶ τοῦ Θεοῦ, γιὰ νὰ προκόψει στὴν ἀρετὴ ἡ ψυχή, καθὼς γυμνάζεται μὲ αὐτοὺς καὶ δοκιμάζεται καὶ ἀγωνίζεται. Εἶναι λοιπόν: ἡ ὀκνηρία, τὸ βάρος τοῦ σώματος, ἡ παράλυση τῶν μελῶν τοῦ σώματος, ἡ ἀμέλεια (ἀκηδία), ἡ σύγχυση τοῦ νοῦ, ἡ ἔμμονη ἰδέα ὅτι ἔχουμε κάποια ἀρρώστια σωματική, ἡ προσωρινὴ ἀπελπισία, τὸ σκοτάδι στοὺς λογισμούς μας, ἡ ἔλλειψη τῆς ἀνθρώπινης βοήθειας, ἡ στέρηση τῶν ἀναγκαίων γιὰ τὸ σῶμα μας, καὶ τὰ παρόμοια. Μὲ αὐτοὺς τοὺς πειρασμοὺς ἀποκτᾶ ὁ ἄνθρωπος μοναξιὰ καὶ ἀνασφάλεια στὴν ψυχή του, καὶ καρδιὰ νεκρὴ καὶ ταπεινή. 
Μὲ αὐτὸ τὸν τρόπο ὁ ἄνθρωπος δοκιμάζεται, ὥστε νὰ θελήσει καὶ νὰ ζητήσει τη χάρη τοῦ Δημιουργοῦ του. Καὶ αὐτοὺς τοὺς πειρασμοὺς ἡ θεία πρόνοια τοὺς οἰκονομεῖ ἀνάλογα μὲ τὴ δύναμη ἀντοχῆς καὶ τὴν ἀνάγκη ποὺ ἔχει ὁ καθένας. Σ’ αὐτοὺς τοὺς πειρασμοὺς θὰ βρεῖς συγκερασμένα τὴν παρηγορία τοῦ Θεοῦ καὶ τὴ δυστυχία, τὸ φῶς καὶ τὸ σκοτάδι, τοὺς πολέμους καὶ τὴ βοήθεια καί, γιὰ νὰ εἶμαι σύντομος, τὴ στενοχώρια καὶ τὴν ἄνεση. Αὐτὸ λοιπὸν εἶναι τὸ σημάδι... ὅτι ὁ ἄνθρωπος βοηθιέται ἀπὸ τὸ Θεὸ καὶ προκόβει. (193) 
Ἐδῶ θὰ βρεῖτε τοὺς πειρασμούς, ποὺ παραχωρεῖ ὁ Θεὸς στοὺς ἀδιάντροπους καὶ σὲ κείνους ποὺ ὑψηλοφρονοὺν καὶ κρατοῦν ἄδικη στάση μπροστὰ στὸν ἀγαθὸ Θεό. Αὐτοὶ λοιπὸν εἶναι οἱ φανεροὶ πειρασμοὶ τῶν δαιμόνων, ποὺ ξεπερνοῦν τὴν ψυχική τους ἀντοχή: ἡ στέρηση τῆς σοφίας ποὺ εἶχαν, ἡ πολὺ ἔντονη αἴσθηση τῶν λογισμῶν τῆς πορνείας, ποὺ παραχωρεῖται ἐναντίον τους, γιὰ νὰ ταπεινωθεῖ ἡ ἔπαρσή τους, ὁ ὀξὺς θυμός, τὸ νὰ θέλουν νὰ ἐπιβάλουν τὸ δικό τους θέλημα, τὸ νὰ φιλονικοῦν ἀνταλλάσσοντας λόγια, τὸ νὰ ἐλέγχουν καὶ νὰ ἐπιτιμοῦν τοὺς ἄλλους, τὸ νὰ ἀγνοοῦν καὶ νὰ καταφρονοῦν τὶς κατὰ Θεὸν ἐπιθυμίες τῆς καρδιᾶς τους, ὁ τελείως πλανεμένος νοῦς, οἱ βλασφημίες κατὰ τοῦ ὀνόματος τοῦ Θεοῦ, συλλογισμοὶ ἀνόητοι, ἄξιοι γιὰ γέλια – θὰ ἔλεγα καλύτερα, γιὰ κλάματα –, ἡ καταφρόνηση ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους καὶ ὁ ἀφανισμὸς τῆς κοινωνικῆς τους ὑπόληψης, τὸ νὰ ντροπιάζονται καὶ νὰ ὀνειδίζονται ἀπὸ τοὺς δαίμονες μὲ πολλοὺς τρόπους, κρυφὰ καὶ φανερά, ἡ ἐπιθυμία νὰ ἀναμειγνύονται καὶ νὰ συναναστρέφονται μὲ τοὺς κοσμικούς, τὸ νὰ μιλοῦν καὶ νὰ φλυαροῦν σὰν ἀνόητοι πάντοτε, τὸ νὰ ἐφευρίσκουν ἀνώφελες καινοτομίες καὶ νὰ ἐπικαλοῦνται ψευδοπροφητεῖες, τὸ νὰ ὑπόσχονται πράγματα ποὺ ξεπερνοῦν τὶς δυνάμεις τους. Αὐτὰ ποὺ ἀνέφερα εἶναι οἱ ψυχικοὶ πειρασμοί. 

Οἱ σωματικοὶ πειρασμοὶ τῶν ὑπερήφανων ἀνθρώπων εἶναι οἱ ἑξῆς: Συμβαίνουν σ’ αὐτοὺς ὀδυνηρὰ περιστατικά, ποὺ παραμένουν πάντοτε μπλεγμένα, καὶ εἶναι δύσκολο νὰ ἀπαλλαγοῦν ἀπ’ αὐτά· τους συναντοῦν πάντοτε κακοὶ καὶ ἀσεβεῖς ἄνθρωποι, ποὺ τοὺς προκαλοῦν θλίψεις· ταράζεται ξαφνικὰ καὶ χωρὶς λόγο ἡ καρδιὰ τοὺς ἀπὸ τὸ φόβο τοῦ Θεοῦ· πολλὲς φορὲς πέφτουν ἀπὸ ψηλοὺς βράχους καὶ ἀπὸ ψηλὰ μέρη· καὶ ἄλλες ὅμοιες κακώσεις τοῦ σώματος συμβαίνουν σ’ αὐτοὺς· στέρηση τῆς ἐλπίδας καὶ τῆς πίστης στὸ Θεὸ καὶ ἡ στέρηση ἀνθρώπων ποὺ θὰ παρηγορήσουν τὴν ἀπελπισμένη τους καρδιά, πρᾶγμα ποὺ οἰκονομεῖται ἔτσι ἀπὸ τὴ δύναμη τοῦ Θεοῦ. Καὶ μὲ δυὸ λόγια, συμβαίνουν σ’ αὐτοὺς ὅσα ξεπερνοῦν τὴ δύναμη καὶ τὴν ἀντοχή τους, ἐκτὸς ἀπὸ τὰ προσωπικὰ τοὺς πάθη. Ὅλα ὅσα ἀναφέραμε καὶ ἀπαριθμήσαμε προέρχονται ἀπὸ τοὺς διάφορους πειρασμοὺς τῆς ὑπερηφάνειας. 

Οἱ πειρασμοὶ αὐτοὶ ἀρχίζουν φανερὰ στὸν ἄνθρωπο, ὅταν ἀρχίσει νὰ θεωρεῖ τὸν ἑαυτό του σοφό. Ἔτσι πέφτει στὸν ἕνα πειρασμὸ μετὰ τὸν ἄλλο, ἀνάλογα μὲ τὸ πόσο ἀποδέχεται αὐτοὺς τοὺς ὑπερήφανους λογισμούς. Λοιπόν, ἀπὸ τὰ εἴδη τοῦ πειρασμοῦ ποὺ σὲ προσβάλλουν νὰ καταλαβαίνεις τὰ λεπτὰ μονοπάτια, στὰ ὁποῖα ξεστρατίζουν οἱ λογισμοί σου. Καὶ ἂν δεῖς κάποιους ἀπ’ αὐτοὺς τοὺς τελευταίους πειρασμοὺς συμπλεγμένους μὲ τοὺς φανεροὺς πειρασμοὺς τῶν δαιμόνων, ποὺ προαναφέραμε, νὰ ξέρεις ὅτι, ἀνάλογα μὲ τοὺς πειρασμοὺς ποὺ δέχεσαι, ἔχει ἐγκατασταθεῖ μέσα σου ἡ ὑπερηφάνεια καὶ σὲ κατατρώγει. (193-4). 
 
(Οἱ ἀριθμοὶ στὸ τέλος κάθε λήμματος ἀντιστοιχοῦν στὶς σελίδες τοῦ ἑλληνικοῦ κειμένου: «Τοῦ Ὁσίου Πατρὸς ἡμῶν Ἰσαάκ, Ἐπισκόπου Νινευΐ, τοῦ Σύρου, Τὰ Εὑρεθέντα Ἀσκητικά», Λειψία 1770, Ἀνατυπούμενα ἐπιμελεία Ἰωακεὶμ Σπετσιέρη, Ἱερομονάχου. Ἀθῆναι.)
 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου